1.Sınıf Deneyleri
1. Sınıf Deneyleri
Bil ve Keşfet ile bilimi eğlenceli deneylerle keşfet! Her deneyde önce tahmin et, sonra gözlemle ve bilimin nasıl çalıştığını birlikte keşfet.
Renklerin Dansı
+🧰 Malzemeler
3 şeffaf bardak, su, kırmızı gıda boyası, sarı gıda boyası ve mavi gıda boyası.
📝 Yapılışı
Üç bardağa eşit miktarda su koyun. Birinci bardağa kırmızı, ikinci bardağa sarı, üçüncü bardağa mavi gıda boyası ekleyin. Çocuklardan iki farklı rengi karıştırdıklarında hangi rengin oluşacağını tahmin etmelerini isteyin. Daha sonra renkleri tek tek karıştırarak ortaya çıkan yeni renkleri gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bazı renkleri birbiriyle karıştırdığımızda yeni renkler elde ederiz. Kırmızı ve sarının karışması turuncu, sarı ve mavinin karışması yeşil, kırmızı ve mavinin karışması ise mor tonlarının oluşmasına yardımcı olur.
🎯 Sonuç
Çocuklar renklerin birbirleriyle birleşerek yeni renkler oluşturabileceğini gözlemleyerek öğrenir.
Yüzen ve Batan Nesneler
+🧰 Malzemeler
Derin bir kap, su, plastik kaşık, küçük taş, tahta parçası, silgi, plastik kapak ve oyuncak.
📝 Yapılışı
Kabı suyla doldurun. Nesneleri tek tek çocuklara göstererek her nesne için tahmin yapmalarını isteyin. “Bu nesne yüzer mi, yoksa batar mı?” sorusunu sorun. Tahminleri aldıktan sonra nesneleri suya bırakın ve sonuçları birlikte karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Nesnelerin suda yüzmesi veya batması yoğunluk, şekil ve suyun uyguladığı kaldırma kuvveti gibi özelliklerle ilişkilidir.
🎯 Sonuç
Çocuklar farklı maddelerin su içerisindeki davranışlarını tahmin ederek ve deneyerek keşfeder.
Su Geçiren ve Geçirmeyen Maddeler
+🧰 Malzemeler
Su, bardak, pamuk, peçete, plastik poşet, alüminyum folyo ve kumaş parçası.
📝 Yapılışı
Her malzemeden küçük parçalar hazırlayın. Çocuklardan önce hangi malzemenin suyu geçireceğini tahmin etmelerini isteyin. Daha sonra malzemeleri su ile temas ettirerek gözlemlerini karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Maddelerin yapıları birbirinden farklıdır. Bazı malzemeler suyu geçirirken bazıları suyun geçişini önemli ölçüde engeller.
🎯 Sonuç
Günlük hayatta kullandığımız malzemelerin suya karşı farklı özelliklere sahip olduğunu öğreniriz.
Kağıt Havlu ile Su Yolculuğu
+🧰 Malzemeler
2 şeffaf bardak, su, gıda boyası ve kağıt havlu.
📝 Yapılışı
Bardaklardan birine renkli su koyun, diğerini boş bırakın. Kağıt havluyu uzun bir şerit haline getirip bir ucunu renkli suya, diğer ucunu boş bardağa yerleştirin. Birkaç dakika ve ardından daha uzun sürelerde suyun ilerleyişini gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Kağıt havlunun içerisinde çok küçük boşluklar bulunur. Su bu boşluklarda ilerleyebilir. Bu olaya kılcallık denir.
🎯 Sonuç
Su, bazı gözenekli malzemelerin içerisinde ilerleyebilir.
Gizli Yazı
+🧰 Malzemeler
Beyaz kağıt, süt ve pamuklu çubuk. Görünür hale getirme aşaması yalnızca yetişkin tarafından yapılmalıdır.
📝 Yapılışı
Pamuklu çubuğu süte batırıp kağıda basit bir şekil veya kısa bir mesaj yazın. Kağıdın tamamen kurumasını bekleyin. Yazının belirginleşmesi için uygun bir ısı kaynağı yalnızca yetişkin tarafından kullanılmalıdır.
💡 Bilimsel Açıklama
Sütün içerisindeki bazı maddeler ısıyla değişime uğrar. Bu nedenle sütle yazılan bölgeler kağıdın diğer bölgelerinden farklı görünmeye başlayabilir.
🎯 Sonuç
Bazı maddelerin ısı karşısındaki değişimlerinden yararlanılarak gizli mesajların görünür hale getirilebileceğini öğreniriz.
Dans Eden Mısır
+🧰 Malzemeler
Şeffaf bardak, su, sirke, karbonat ve birkaç kuru mısır tanesi.
📝 Yapılışı
Bardağa su ve biraz sirke koyun. İçerisine birkaç kuru mısır tanesi bırakın. Az miktarda karbonat ekleyin. Oluşan gaz kabarcıklarının mısır tanelerine tutunarak onları yukarı taşımasını gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Sirke ve karbonat tepkimeye girdiğinde karbondioksit gazı oluşur. Gaz kabarcıkları mısır tanelerine tutunduğunda onları yukarı taşıyabilir.
🎯 Sonuç
Gaz kabarcıklarının bir nesnenin hareketini değiştirebileceğini gözlemleriz.
Statik Elektrik ve Kağıt Parçaları
+🧰 Malzemeler
Balon, küçük kağıt parçaları ve kuru yünlü kumaş.
📝 Yapılışı
Kağıtları küçük parçalar halinde masaya serpin. Balonu kuru saç veya yünlü kumaşa birkaç kez sürtün. Balonu kağıt parçalarına yaklaştırın ve kağıtların hareketini gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bazı maddeler birbirine sürtüldüğünde elektriksel yük dağılımları değişebilir. Bu durum hafif kağıt parçalarının balona doğru çekilmesine neden olabilir.
🎯 Sonuç
Elektriksel yüklerin bazı nesneler üzerinde çekme etkisi oluşturabileceğini keşfederiz.
Kağıt Uçakların Yarışı
+🧰 Malzemeler
Kağıt, cetvel veya mezura.
📝 Yapılışı
Aynı kağıttan farklı şekillerde uçaklar hazırlayın. Uçakları aynı noktadan mümkün olduğunca aynı şekilde fırlatın. Her uçağın aldığı mesafeyi ölçün. Çocuklardan uçuş öncesinde hangi modelin daha uzağa gideceğini tahmin etmelerini isteyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Uçağın şekli, ağırlık dağılımı ve havayla karşılaşan yüzeyi uçuş davranışını etkiler.
🎯 Sonuç
Tasarım değişikliklerinin bir nesnenin hareketini etkileyebileceğini öğreniriz.
Gölgenin Boyu
+🧰 Malzemeler
Oyuncak, el feneri ve beyaz duvar veya beyaz kağıt.
📝 Yapılışı
Oyuncağı ışığın önüne yerleştirin. El fenerini oyuncağa farklı uzaklıklardan tutun. Işığın konumu değiştikçe gölgenin boyutunu ve şeklini inceleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Işık bir nesnenin önünde engellendiğinde gölge oluşur. Işık kaynağı ile nesne arasındaki uzaklık değiştiğinde gölgenin boyutu da değişebilir.
🎯 Sonuç
Gölgenin büyüklüğünün ışığın konumuyla ilişkili olduğunu gözlemleyebiliriz.
Sesin Titreşimi
+🧰 Malzemeler
Lastik bantlar ve boş bir kutu.
📝 Yapılışı
Lastik bantları kutunun çevresine farklı gerginliklerde yerleştirin. Bantlara hafifçe dokunarak titreşimlerini izleyin ve çıkardıkları sesleri dinleyin. Gerginliği değiştirerek seslerin farklılaşıp farklılaşmadığını karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Titreşen maddeler çevresindeki havayı titreştirerek ses oluşmasına neden olabilir.
🎯 Sonuç
Ses ile titreşim arasındaki ilişkiyi gözlemleyebiliriz.
Havanın Yer Kaplaması
+🧰 Malzemeler
Şeffaf bardak, peçete ve su dolu geniş bir kap.
📝 Yapılışı
Peçeteyi bardağın dibine yerleştirin. Bardağı ters çevirerek dik biçimde suya daldırın. Bardağı çıkarıp peçetenin kuru kalıp kalmadığını kontrol edin. Bardak eğilirse suyun içeri girebileceğini ayrıca gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bardağın içerisinde bulunan hava bir yer kaplar. Bardak dik tutulduğunda hava suyun tamamen bardağın içine dolmasını engelleyebilir.
🎯 Sonuç
Havanın görünmez olmasına rağmen yer kaplayan bir madde olduğunu keşfederiz.
Su Damlalarının Birleşmesi
+🧰 Malzemeler
Düz tabak, damlalık ve su.
📝 Yapılışı
Tabak üzerine birbirinden ayrı küçük su damlaları bırakın. Damlaları yavaşça birbirine yaklaştırın. Temas ettiklerinde nasıl davrandıklarını inceleyin. Farklı büyüklükte damlalarla da aynı gözlemi yapabilirsiniz.
💡 Bilimsel Açıklama
Su molekülleri birbirlerini çeker. Bu nedenle temas eden küçük su damlaları birleşerek daha büyük bir damla oluşturabilir.
🎯 Sonuç
Su damlalarının birbirleriyle birleşme eğiliminde olduğunu gözlemleyebiliriz.
Su ve Yağın Ayrılması
+🧰 Malzemeler
Şeffaf kavanoz, su ve sıvı yağ.
📝 Yapılışı
Kavanoza su ve yağ koyun. Kapağını kapatıp dikkatlice çalkalayın. İlk anda oluşan görüntüyü inceleyin. Daha sonra kavanozu hareketsiz bırakıp birkaç dakika bekleyin ve sıvıların yeniden nasıl ayrıldığını gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Su ve yağ farklı özelliklere sahip sıvılardır ve birbirleri içerisinde kolayca çözünmezler. Yağın yoğunluğu sudan daha düşük olduğu için genellikle üstte bulunur.
🎯 Sonuç
Her sıvının diğer sıvılarla aynı şekilde karışmadığını öğreniriz.
Mıknatıs Neleri Çeker?
+🧰 Malzemeler
Mıknatıs, ataş, plastik kapak, tahta parçası, kağıt ve çeşitli küçük nesneler.
📝 Yapılışı
Nesneleri masaya dizin. Çocuklardan önce hangi nesnelerin mıknatıs tarafından çekileceğini tahmin etmelerini isteyin. Daha sonra mıknatısı nesnelere yaklaştırarak tahminleri gerçek sonuçlarla karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Mıknatıslar bazı maddeleri çekebilir. Ancak bütün metaller mıknatıs tarafından aynı şekilde çekilmez.
🎯 Sonuç
Nesneleri gözlem ve deney yoluyla sınıflandırmayı öğreniriz.
Basit Elektrik Devresi
+🧰 Malzemeler
Pil yatağı, uygun pil, küçük LED ve bağlantı kabloları. Öğretmen gözetiminde kullanılmalıdır.
📝 Yapılışı
Pili pil yatağına yerleştirin. Kabloları pil yatağı ve LED'in uygun uçlarına bağlayın. Bağlantılar tamamlandığında LED'in yanıp yanmadığını gözlemleyin. Kabloların pilin iki ucunu doğrudan birbirine bağlamamasına dikkat edin.
💡 Bilimsel Açıklama
Elektrik akımının dolaşabilmesi için devrede kapalı bir yol bulunması gerekir.
🎯 Sonuç
Pil, bağlantı kabloları ve LED'in birlikte basit bir elektrik devresi oluşturduğunu öğreniriz.
Bitkinin Suya İhtiyacı Var mı?
+🧰 Malzemeler
İki benzer küçük bitki ve iki uygun kap.
📝 Yapılışı
İki benzer bitkiyi aynı ortama yerleştirin. Birini düzenli sulayın, diğerini sulamayın. Birkaç gün boyunca bitkilerin görünümünü inceleyin. Gözlemlerinizi resim veya kısa notlarla kaydedin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bitkilerin yaşamlarını sürdürebilmeleri için suya ihtiyaçları vardır. Su birçok yaşamsal süreçte görev alır.
🎯 Sonuç
Bitkilerin yaşamı için suyun önemli olduğunu gözlemleyebiliriz.
Tohumun Uyanışı
+🧰 Malzemeler
Fasulye veya mercimek tohumu, pamuk, şeffaf kap ve su.
📝 Yapılışı
Pamuğu hafifçe nemlendirin ve kaba yerleştirin. Tohumları pamuğun üzerine koyun. Pamuğun tamamen kurumasına izin vermeden gerektiğinde az miktarda su ekleyin. Her gün tohumların değişimini gözlemleyip kaydedin.
💡 Bilimsel Açıklama
Uygun koşullar sağlandığında tohum çimlenmeye başlayabilir. Zamanla kök, gövde ve yaprak gelişimi gözlemlenebilir.
🎯 Sonuç
Çocuklar bir bitkinin büyüme sürecini gün gün takip eder.
Hangi Toprak Suyu Daha Çok Tutar?
+🧰 Malzemeler
Farklı türlerde toprak, delikli kaplar, bardak ve su.
📝 Yapılışı
Kaplara eşit miktarda farklı toprak koyun. Her kaba aynı miktarda su ekleyin. Alttan süzülen suyu karşılaştırın. Deneyi mümkün olduğunca aynı koşullarda gerçekleştirin.
💡 Bilimsel Açıklama
Toprağın tanecik yapısı ve içerisindeki boşluklar suyun tutulma ve süzülme hızını etkileyebilir.
🎯 Sonuç
Farklı toprakların suyu tutma özelliklerinin farklı olabileceğini keşfederiz.
Balon Roket
+🧰 Malzemeler
Balon, uzun ip, pipet ve bant.
📝 Yapılışı
İpi pipetin içinden geçirip iki noktaya gergin şekilde bağlayın. Şişirilmiş fakat bağlanmamış balonu bantla pipete sabitleyin. Balonu bıraktığınızda havanın çıkışını ve balonun hareketini izleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Balonun içerisindeki hava dışarı doğru hareket ederken balon ters yönde hareket eder. Bu basit düzenek itme hareketini anlamaya yardımcı olur.
🎯 Sonuç
Hareket eden havanın bir nesnenin hareketini etkileyebildiğini görürüz.
Rüzgarın Gücü
+🧰 Malzemeler
Kağıt, pamuk, plastik kapak ve hafif nesneler.
📝 Yapılışı
Nesneleri aynı başlangıç çizgisine yerleştirin. Çocuklardan sırayla üflemelerini isteyin. Hangi nesnenin daha kolay hareket ettiğini ve hangisinin daha uzağa gittiğini karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Hareket eden hava hafif nesnelere kuvvet uygulayabilir. Nesnenin ağırlığı ve şekli hareketini etkiler.
🎯 Sonuç
Havanın görünmez olmasına rağmen nesneleri hareket ettirebildiğini keşfederiz.
Hangi Kağıt Daha Sağlam?
+🧰 Malzemeler
Kağıt ve birkaç küçük kitap.
📝 Yapılışı
Kağıtlardan birini düz bırakın, diğerini katlayın veya rulo haline getirin. Kitapları farklı kağıt modellerinin üzerine sırayla koyun. Hangi modelin daha fazla ağırlık taşıdığını gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bir malzemenin şekli yükleri taşıma biçimini değiştirebilir. Katlama ve kıvırma bazı tasarımlarda dayanıklılığı artırabilir.
🎯 Sonuç
Bir malzemenin dayanıklılığında şeklin de önemli olduğunu öğreniriz.
Su Dolu Bardakta Kalem
+🧰 Malzemeler
Şeffaf bardak, su ve kalem.
📝 Yapılışı
Bardağı suyla doldurun. Kalemi bardağın içerisine eğik şekilde yerleştirin. Bardağa farklı açılardan bakarak kalemin görüntüsünü inceleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Işık bir ortamdan başka bir ortama geçerken yön değiştirebilir. Su ve hava arasındaki geçiş kalemin görüntüsünün farklı görünmesine neden olabilir.
🎯 Sonuç
Işığın hareketinin gördüğümüz görüntüleri etkileyebileceğini keşfederiz.
Renkli Gökkuşağı Bardakları
+🧰 Malzemeler
Şeffaf bardaklar, su ve farklı renklerde gıda boyaları.
📝 Yapılışı
Bardaklara farklı miktarlarda su koyun. Her bardağa uygun miktarda gıda boyası ekleyin. Bardakları yan yana dizin ve renklerin birbirinden nasıl farklı göründüğünü inceleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bir sıvıdaki renk verici maddenin miktarı görünen renk yoğunluğunu etkileyebilir.
🎯 Sonuç
Aynı rengin farklı yoğunluklarda farklı görünebileceğini gözlemleyebiliriz.
Çikolata Nasıl Erir?
+🧰 Malzemeler
Küçük çikolata parçaları ve iki tabak.
📝 Yapılışı
Çikolatalardan birini oda sıcaklığında bırakın. Diğerini yetişkin gözetiminde daha sıcak bir ortama koyun. Belirli aralıklarla çikolataların kıvamını ve görünümünü karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Isı alan bazı katı maddeler yumuşayabilir ve erimeye başlayabilir. Çikolata sıcaklığın etkisiyle daha akışkan hale gelebilir.
🎯 Sonuç
Sıcaklığın maddelerin fiziksel özelliklerini değiştirebildiğini öğreniriz.
Buzun Yolculuğu
+🧰 Malzemeler
Buz küpleri ve iki tabak.
📝 Yapılışı
Buz küplerini iki ayrı tabağa koyun. Birini daha sıcak, diğerini daha serin bir ortamda tutun. Belirli aralıklarla buzların boyutlarını ve oluşan su miktarını karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Buz katı halde bulunan sudur. Çevresinden yeterli ısı aldığında eriyerek sıvı suya dönüşür.
🎯 Sonuç
Isının buzun erimesi üzerindeki etkisini gözlemleyebiliriz.
Kokular Nasıl Yayılır?
+🧰 Malzemeler
Kokusu belirgin ve güvenli bir meyve veya yiyecek.
📝 Yapılışı
Yiyeceği sınıfın bir noktasına yerleştirin. Çocukların farklı uzaklıklarda kokuyu fark edip etmediklerini gözlemleyin. Deney sırasında yiyeceklerin alerji durumları dikkate alınmalı ve maddeler tadılmamalıdır.
💡 Bilimsel Açıklama
Kokulu maddelerden yayılan parçacıklar havada hareket ederek burnumuzdaki koku alma sistemine ulaşabilir.
🎯 Sonuç
Kokunun hava içerisinde yayılabildiğini keşfederiz.
Yoğunluk Kulesi
+🧰 Malzemeler
Şeffaf kap, su ve sıvı yağ.
📝 Yapılışı
Kaba su koyun. Üzerine sıvı yağı yavaşça ekleyin. Bir süre bekleyerek sıvıların oluşturduğu tabakaları gözlemleyin. Kabı çok sert çalkalamayın.
💡 Bilimsel Açıklama
Su ve yağın yoğunlukları ve birbirleriyle karışma özellikleri farklıdır. Yağ genellikle sudan daha düşük yoğunlukta olduğu için üstte kalır.
🎯 Sonuç
Farklı sıvıların yoğunluklarının farklı olabileceğini gözlemleyebiliriz.
Tuzlu Su ile Yumurta
+🧰 Malzemeler
İki bardak, su, tuz ve yumurta. Yetişkin gözetiminde yapılmalıdır.
📝 Yapılışı
Bir bardağa sade su, diğerine su ve tuz koyun. Çocuklardan yumurtanın her bardakta nasıl davranacağını tahmin etmelerini isteyin. Yumurtayı dikkatlice bardaklara bırakıp sonuçları karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Suya tuz eklendiğinde suyun yoğunluğu artabilir. Bu değişiklik yumurtanın su içerisindeki konumunu etkileyebilir.
🎯 Sonuç
Sıvının yoğunluğunun değişmesinin nesnelerin yüzme durumunu etkileyebileceğini öğreniriz.
Yaprakların Renkleri
+🧰 Malzemeler
Yere düşmüş farklı yapraklar.
📝 Yapılışı
Farklı yaprakları renklerine, şekillerine ve büyüklüklerine göre gruplandırın. Çocuklardan yaprakların hangi özelliklerinin birbirinden farklı olduğunu anlatmalarını isteyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Yaprakların renkleri içerdikleri farklı pigmentlerle ilişkilidir. Mevsimsel değişimler sırasında yaprakların renkleri değişebilir.
🎯 Sonuç
Doğadaki bitkilerin zaman içinde görünüm değiştirebildiğini gözlemleriz.
Bitkiler Işığı Sever mi?
+🧰 Malzemeler
İki benzer bitki ve iki uygun kap.
📝 Yapılışı
Bitkilerden birini aydınlık, diğerini daha az ışık alan güvenli bir yere koyun. Sulama koşullarını mümkün olduğunca aynı tutun. Birkaç gün boyunca bitkilerin görünümünü karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Bitkiler büyümek ve besin üretmek için ışığa ihtiyaç duyar. Işık miktarı bitkinin gelişimini etkileyebilir.
🎯 Sonuç
Işığın bitkilerin yaşamındaki önemini gözlemleyebiliriz.
Kağıt Helikopter
+🧰 Malzemeler
Kağıt, makas ve küçük ataş. Makas yetişkin gözetiminde kullanılmalıdır.
📝 Yapılışı
Basit bir kağıt helikopter modeli hazırlayın. Alt kısmına küçük bir ataş takın. Aynı yükseklikten bırakarak dönüş hareketini gözlemleyin. Kanatların şeklini değiştirip sonuçları karşılaştırabilirsiniz.
💡 Bilimsel Açıklama
Helikopter modelinin kanatları hava ile etkileşirken dönme hareketi oluşturur. Hava direnci düşüş hareketini etkiler.
🎯 Sonuç
Bir nesnenin şeklinin hareketini değiştirebileceğini keşfederiz.
Hangi Top Daha Çok Zıplar?
+🧰 Malzemeler
Farklı türlerde birkaç top ve düz zemin.
📝 Yapılışı
Topları aynı yükseklikten sırayla bırakın. Her topun ne kadar zıpladığını gözlemleyin. Aynı zemini kullanarak sonuçları karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Topların yapıldığı malzeme ve esneklik özellikleri yere çarptıklarında verdikleri tepkiyi etkiler.
🎯 Sonuç
Farklı maddelerin zıplama özelliklerinin farklı olabileceğini öğreniriz.
Sesli ve Sessiz Maddeler
+🧰 Malzemeler
Tahta kaşık, plastik kap, metal kaşık ve yumuşak bez.
📝 Yapılışı
Farklı nesnelere çok hafifçe dokunarak çıkardıkları sesleri dinleyin. Nesnelerden birini bez üzerine koyarak aynı hareketi tekrarlayın. Sesin değişip değişmediğini karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Farklı maddeler titreşimleri farklı şekilde iletir. Yumuşak malzemeler titreşimlerin bir kısmını azaltabilir.
🎯 Sonuç
Malzemelerin ses oluşumunu ve iletimini etkileyebileceğini keşfederiz.
Su Damlası Büyüteci
+🧰 Malzemeler
Şeffaf plastik yüzey, su ve küçük yazılı kağıt.
📝 Yapılışı
Plastik yüzeye bir su damlası bırakın. Altına küçük yazılı kağıdı yerleştirin. Damlanın içinden ve damlanın yanından bakarak görüntüyü karşılaştırın. Su göze yaklaştırılmamalıdır.
💡 Bilimsel Açıklama
Kavisli su yüzeyi ışığın yönünü değiştirebilir. Bu nedenle su damlasının altındaki görüntü daha büyük veya farklı görünebilir.
🎯 Sonuç
Su damlasının küçük bir mercek gibi davranabildiğini gözlemleyebiliriz.
Bulut Nasıl Oluşur?
+🧰 Malzemeler
Şeffaf kap, sıcak su ve buz. Sıcak su yetişkin tarafından kullanılmalıdır.
📝 Yapılışı
Şeffaf kaba sıcak su koyun. Üzerine soğuk bir kapak veya buz bulunan uygun bir yüzey yerleştirin. Kap içerisinde oluşan su buharı ve küçük su damlacıklarını dikkatlice gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Sıcak su buharlaşır. Su buharı soğuk bir yüzeyle karşılaştığında yoğunlaşarak küçük su damlacıkları oluşturabilir. Bu süreç bulut oluşumunu anlamak için basit bir modeldir.
🎯 Sonuç
Buharlaşma ve yoğunlaşma olaylarının su döngüsündeki önemini öğreniriz.
Su Buharlaşıyor
+🧰 Malzemeler
İki tabak ve eşit miktarda su.
📝 Yapılışı
İki tabağa eşit miktarda su koyun. Birini hava alan daha açık bir yere, diğerini daha kapalı bir yere bırakın. Bir süre sonra tabaklardaki su miktarlarını karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Suyun yüzeyindeki bazı moleküller havaya karışabilir. Bu olaya buharlaşma denir.
🎯 Sonuç
Sıvı haldeki suyun zamanla havaya karışabildiğini gözlemleriz.
Sesli Bardak Telefonu
+🧰 Malzemeler
İki kağıt veya plastik bardak ve ip.
📝 Yapılışı
Bardakların tabanlarından ip geçirerek basit bir telefon hazırlayın. İpi gergin tutun. Bir çocuk konuşurken diğer çocuk bardağı kulağına yaklaştırarak sesi dinlesin. Daha sonra ipi gevşetip tekrar deneyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Konuşma sırasında oluşan titreşimler bardağın tabanını titreştirebilir. Bu titreşimler gergin ip boyunca diğer bardağa aktarılabilir.
🎯 Sonuç
Titreşimlerin maddeler aracılığıyla taşınabileceğini keşfederiz.
Güneş Enerjisi ile Isınma
+🧰 Malzemeler
İki küçük kap, eşit miktarda su ve uygun bir termometre.
📝 Yapılışı
İki kaba eşit miktarda su koyun. Birini güneş alan güvenli bir yere, diğerini gölgede bırakın. Bir süre sonra su sıcaklıklarını termometreyle karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Güneşten gelen enerji yüzeyleri ısıtabilir. Güneş ışığı alan kaptaki su daha fazla enerji alabilir.
🎯 Sonuç
Güneşin önemli bir enerji kaynağı olduğunu gözlemleyebiliriz.
Güneş ve Gölge Saati
+🧰 Malzemeler
Dik çubuk, karton ve kalem.
📝 Yapılışı
Çubuğu güneş alan güvenli bir alana dik yerleştirin. Gölgenin ucunu belirli aralıklarla karton üzerinde işaretleyin. İşaretlerin zaman içerisinde nasıl değiştiğini gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Dünya'nın hareketleri nedeniyle Güneş'in gökyüzündeki görünür konumu gün içerisinde değişir. Bu nedenle nesnelerin gölgelerinin yönü ve uzunluğu da değişebilir.
🎯 Sonuç
Gölge hareketlerinden zaman ve Güneş'in konumu hakkında gözlem yapabileceğimizi öğreniriz.
Yapraklarda Su Taşınması
+🧰 Malzemeler
Açık renkli çiçek veya yapraklı dal, su, gıda boyası ve şeffaf bardak.
📝 Yapılışı
Suya az miktarda gıda boyası ekleyin. Bitkinin sapını bu suya yerleştirin. Birkaç saat bekleyin. Yaprak ve damarların görünümünde meydana gelen değişiklikleri inceleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bitkiler içerisinde suyun kökten yapraklara taşınmasını sağlayan iletim dokuları bulunur. Renkli su bu hareketi gözlemlemeyi kolaylaştırabilir.
🎯 Sonuç
Bitkilerin içerisinde suyun farklı bölgelere taşınabildiğini gözlemleriz.
Doğal Filtre
+🧰 Malzemeler
Pamuk, kum, küçük taşlar, uygun bir kap ve bulanıklaştırılmış temiz su. Deney suyu kesinlikle içilmemelidir.
📝 Yapılışı
Filtre kabına alt kısma pamuk, üzerine kum ve en üste küçük taşlar gelecek şekilde katmanlar oluşturun. Bulanık suyu yavaşça dökün. Alttan çıkan suyun görünümünü başlangıçtaki suyla karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Filtre malzemeleri sudaki bazı büyük parçacıkları tutabilir. Ancak basit bir filtre suyu içilebilir hale getirmez.
🎯 Sonuç
Filtreleme sayesinde bazı katı parçacıkların sudan ayrılabileceğini öğreniriz.
Karışan ve Karışmayan Maddeler
+🧰 Malzemeler
Su, tuz, şeker, sıvı yağ ve üç şeffaf bardak.
📝 Yapılışı
Birinci bardağa su ve tuz, ikinciye su ve şeker, üçüncüye su ve yağ ekleyin. Her karışımı ayrı ayrı karıştırın. Bir süre bekleyerek bardaklardaki görüntüleri karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Bazı maddeler suda çözünürken bazıları çözünmez. Yağ ve su gibi bazı sıvılar ise farklı özellikleri nedeniyle ayrı tabakalar oluşturabilir.
🎯 Sonuç
Maddelerin birbirleriyle etkileşimlerinin farklı olabileceğini keşfederiz.
Şişen Sünger
+🧰 Malzemeler
Kuru sünger, su dolu kap ve cetvel.
📝 Yapılışı
Kuru süngerin büyüklüğünü inceleyin. Süngeri suya bırakın ve iyice ıslanmasını bekleyin. Çıkardıktan sonra kuru haliyle ıslak halini karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Sünger içerisinde çok sayıda küçük boşluk bulunur. Bu gözenekler suyu tutabilir ve süngerin görünümünü değiştirebilir.
🎯 Sonuç
Gözenekli malzemelerin sıvıları emebileceğini öğreniriz.
Kağıdın Suyu Çekmesi
+🧰 Malzemeler
Peçete, kağıt havlu, normal kağıt ve su.
📝 Yapılışı
Her kağıt türünden eşit büyüklükte parçalar hazırlayın. Aynı miktarda suyla temas ettirin. Hangi kağıdın suyu daha hızlı çektiğini ve hangisinin daha dayanıklı kaldığını karşılaştırın.
💡 Bilimsel Açıklama
Kağıtların lif yapıları ve gözeneklilikleri farklı olabilir. Bu nedenle suyu emme hızları da farklı olabilir.
🎯 Sonuç
Günlük hayatta kullandığımız kağıtların aynı özelliklere sahip olmadığını keşfederiz.
Balonun İçindeki Hava
+🧰 Malzemeler
İki balon.
📝 Yapılışı
Bir balonu şişirin, diğerini şişirmeyin. İki balonun büyüklüğünü ve hissedilen ağırlığını karşılaştırın. Çocuklardan şişirilmiş balonun içerisinde ne bulunduğunu açıklamalarını isteyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Şişirilen balonun içerisinde hava bulunur. Hava görünmez ancak balonun şeklini değiştirir ve bulunduğu ortamda yer kaplar.
🎯 Sonuç
Havanın görünmez olmasına rağmen fiziksel etkileri olduğunu öğreniriz.
Su Damlası ve Madeni Para
+🧰 Malzemeler
Temiz madeni para, damlalık ve su.
📝 Yapılışı
Madeni parayı düz bir yüzeye koyun. Damlalıkla suyu damla damla paranın üzerine bırakın. Su taşmadan önce kaç damla oluştuğunu gözlemleyin. Deneyden sonra parayı temizleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Su molekülleri arasındaki çekim, suyun küçük bir yüzey üzerinde bir süre bütünlüğünü korumasına yardımcı olabilir. Buna yüzey gerilimi denir.
🎯 Sonuç
Su damlalarının küçük bir yüzey üzerinde beklenenden daha fazla bir arada kalabildiğini gözlemleriz.
Kağıt Köprü
+🧰 Malzemeler
Kağıt, iki kitap ve küçük hafif nesneler.
📝 Yapılışı
Kitapları arasında boşluk kalacak şekilde yerleştirin. Önce düz kağıdı iki kitap arasına koyun. Üzerine küçük nesneler yerleştirin. Daha sonra kağıdı katlayarak veya kıvırarak köprü oluşturun ve aynı testi tekrarlayın.
💡 Bilimsel Açıklama
Katlanmış ve kıvrılmış şekiller yükleri farklı biçimde dağıtabilir. Bu nedenle aynı kağıt farklı şekillerde farklı dayanıklılık gösterebilir.
🎯 Sonuç
Mühendislikte şekil ve tasarımın neden önemli olduğunu keşfederiz.
Mini Yanardağ
+🧰 Malzemeler
Karbonat, sirke, küçük kap, tepsi ve isteğe bağlı gıda boyası. Yetişkin gözetiminde yapılmalıdır.
📝 Yapılışı
Küçük kabı tepsinin ortasına yerleştirin. İçerisine birkaç kaşık karbonat koyun ve isterseniz gıda boyası ekleyin. Sirkeyi yavaşça ekleyin. Oluşan köpürmeyi ve taşmayı gözlemleyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Sirke ile karbonat tepkimeye girdiğinde karbondioksit gazı oluşur. Gaz oluşumu köpürmeye ve karışımın yükselmesine neden olur. Bu etkinlik gerçek bir yanardağın yalnızca basit bir modelidir.
🎯 Sonuç
Kimyasal tepkimeler sonucunda gaz oluşabileceğini gözlemleyebiliriz.
Patatesle Elektrik
+🧰 Malzemeler
Patates, bakır ve çinko gibi iki farklı metal, bağlantı kabloları ve küçük LED. Öğretmen gözetiminde yapılmalıdır.
📝 Yapılışı
İki farklı metal elektrodu patatese birbirine değmeyecek şekilde yerleştirin. Kablolarla uygun biçimde LED'e bağlayın. Tek patates yeterli olmazsa öğretmen gözetiminde birden fazla patates hücresini uygun şekilde seri bağlayarak tekrar deneyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Patates tek başına elektrik kaynağı değildir. İçerisindeki sıvı farklı metaller arasındaki kimyasal tepkimede elektrolit görevi görebilir ve küçük miktarda elektrik enerjisinin oluşmasına yardımcı olabilir.
🎯 Sonuç
Kimyasal enerjinin uygun bir düzenekle elektrik enerjisine dönüştürülebileceğini keşfederiz.
Topraksız Tarım Deneyi
+🧰 Malzemeler
Şeffaf plastik kap, pamuk veya uygun yetiştirme ortamı, çim tohumu, su ve kullanılacaksa bitki besini. Besin yalnızca ürün üzerindeki uygun dozda ve yetişkin gözetiminde kullanılmalıdır.
📝 Yapılışı
Şeffaf kabın içerisine uygun yetiştirme ortamını yerleştirin. Çim tohumlarını üzerine dağıtın ve ortamı hafifçe nemlendirin. Kabı aydınlık ancak uygun bir yerde tutun. Ortamın tamamen kurumasına izin vermeden gerektiğinde az miktarda su ekleyin. Tohumların çimlenmesini gün gün gözlemleyin. Çocuklardan kök, gövde ve yapraklarda meydana gelen değişimleri çizerek veya kısa notlarla kaydetmelerini isteyin.
💡 Bilimsel Açıklama
Bitkilerin büyümesi için yalnızca toprak değil; su, ışık, uygun sıcaklık, oksijen ve gerekli mineral maddeler gibi koşullar önemlidir. Topraksız yetiştirme sistemlerinde bitkinin ihtiyaç duyduğu su ve mineraller farklı yöntemlerle sağlanabilir.
🎯 Sonuç
Bitkilerin yetişmesi için toprağın tek seçenek olmadığını ve uygun koşullar sağlandığında farklı yetiştirme yöntemlerinin kullanılabileceğini keşfederiz.
Başka bir kelimeyle tekrar dene.
Metninizi buraya girin...